Yiyeceklerini kemirerek yiyen memelilere keminciler denir. Eğer bir tavşam karnını devururken seyrederseniz yiyeceklerini azarazar ısırıp kemirdiğini ve kesk’in ön dişleriyle küçük par.çalar kopardiğıru görürsünüz. Fareler. sıçanlar, sincaplar, kunduzlar, kirpiler de kemiricidir. Dünyada, diger bütün memeli türlerinin toplamından daha fazlakernirici vardır. Kerniriciler aşağı yukarı her türlü çevrede yaşavabilir. Sıçanlar ve ev fareleri, insanların vaşadığı yerlerde yaşayan yabanıl memelilerdir. Tarla faresi, tarlalarda ya da bavırlarda yaşar. Sincaplar ve bazı kirpi türleri ağaçlarda yaşar. Kunduz, misk sıçanı gibi birkaç kemirici türü ise yaşamlarının büyük bir bölümünü suda geçirir. Toprağın altında yaşayan kemiriciler de vardır. Bunların arasında köstebekleri ve bazı sincap türlerini sayabiliriz.Kemiricilerin çoğu küçük hayvanlardır. En küçük kemirici türü dört santimetre boyunda bir fare türüdür. En büyük kemirici hayvan ise Güney Amerika’da yaşayan ve hintdomuzuna benzeyen kapibaradır. Bu hayvanın boyu 120 santimetreye kadar, ağırhğı ise 150 kiloya kadar çıkabilir. Kemiriciler ‘genellikle dişlerinden tanınır. Bir kemiricinin ön dişleri keski gibidir.
Bu dişlere kesici dişler adı verilir. Bir kemiricinin ikisi üst çenede’ ikisi de alt çenede olmak üzere dört tane kesici dişi vardır. Bu dişler hayvanın yaşamı boyunca sürekli olarak uzar. Fakat kemirici, kernirme hareketi sayesinde dişlerinin uzunluğunun hep aynı kalmasını sağlar.
Memeli hayvanların dişleri iki maddeden oluşur. Bunlardan biri diş minesi, diger; ise diş kemiğidir. Diş minesi çok sert bir maddedir.
Diş kemiği ise çok daha vumuşaktır. Kemiricilerde, kesici dişlerin ön yüzeyleri diş minesinden oluşur. Diş minesinin arkasında ise diş kemiği tabakası vardır. Kemirici hayvan yiyeceğini kemirirken daha yumuşak olan diş kemiği, sert olan diş minesinden dadah çabuk aşımr ve böylece keskin bir kesici uç meydana gelir. Bir kemirici, kesici dişlerinin keskinliğini korumak için sürekli olarak kemirmek zorundadır.
Tavşan ve yaban tavşanlarının da sürekli olarak uzayan kesici dişleri vardır. Ancak iki değil dört tane üst kesici dişleri vardır. Bütün kemiriciler ot yiyen hayvanlardır. Fakat bazıları hem et hem de ot yerler. Fareler ve sıçanlar bu türdendir. Bazı sincap çeşitleri de hem ot, hem de kuş yumurtalarını ve böcekleri yer.
Kemiricilerin birçoğu bir kerede yiyemiyecekleri kadar çok yiyecek toplarlar. Bu yiyeceklerin fazlasını kış için saklarlar. Örneğin hamsterler yiyecekleri ağızlarına alır ve fazlalarını yanaklarındaki ceplerde biriktirirler. Sonra bu fazla yiyecekleri yuvalarına götürüp oradaki depolara boşaltırlar. Bazı kemirici türlerinin ise ağızlarının dışında yiyecek cepleri vardır.
Bazı sincap türleri vanaklardaki. kürkle kaplı yiyecek ceplerine yiyecek saklarlar. Daha sonra, bu yiyecekleri yemek isteyince bunları pençeleriyle iterek dışarı çıkarırlar.
Yerde yaşayan sincaplar kışın kış uykusuna yatarlar. Buldukları bir deliğin içine girerek burada haftalarca uyurlar. Bunlar sonbaharda yiyeceklerini toplayıp uyuyacakları deliğin içine saklarlar. Ağaçta yaşayan sincaplar kış uykusu na vatmazlar. Fakat bunlar da toprağın içine fındık gömerek buradan fındıkları alırlar.
Kirpiler ve hintdomuzları daha değişik bir kemiriciler türü oluştururlar. Bunların büyük bir bölümünün yavruları doğdukları anda hareket edebilirler, üstleri tamamiyle kürkle kaplıdır ve gözleri açıktır.
Kirpilerin uzun, sivri dikenleri vardır. Bu dikenler sayesinde kendilerini düşmanlarına karşı korurlar. Bazen tek bir kirpinin üzerinde 30000 diken bulunabilir.
Kirpiler, yuvalarını ormanıarda yaparlar. Ağaçlara çok zarar verirler. Çünkü kirpilerin başlıca y~yecekleri ağaçların kabuklarıdır. Ağaçlardan halka halka kabuklarını koparan kirpiler böylelikle ağaçları öldürür. Kirpiler kuzey ve güney Amerika’da. Asya’da ve Afrika’da yaşarlar.
Hint domuzları kirpilerden daha az zararlı hayvanlardır. Hintdomuzlarının çoğu evcildir. Vahşi hintdomuzları Güney Amerika’da yaşarlar; renk” leri kızılımsı ya da gri-kahverengi tonlarındadır. Evcil hintdomuz lannın ise çok-çeşitli renk ve tipleri vardır. Şinşila da kemiricilerin bu grubuna aittir. Şinşila kürkü için özel çiftliklerde yetiştiril ir.
Kemiricilerin çoğunun yaşamı çok uzun değildir. Fakat bunlar çok hızlı ürerler. Dişi bir ev faresi daha 40 günlükken üremeye hazır durumdadır. Yavru fareler. ana babalarının çiftleşmesinden 20 gün sonra dünyaya gelir. Dişi fare bir batında yedi kadar yavru doğurur. Bu yavruların çoğu yaşamaz. Küçük olan kemiricilerin çok düşmanı vardır. Bunlar, et yiyen memelilerin ve kuşların başlıca yiyeceğidir.
Bazı kemiriciler insanlara büyük zararlar verirler.
Fare bitleri birçok bulaşıcı hastalığın yayılmasına
neden olur. XIV. yüzyılda Avrupa’yı kasıp kavuran ünlü veba salgınına fareler neden olmuştur. Fare ve sıçanlar insanların yiyeceklerine, bu arada tahıl stoklarına büyük zararlar verirler. Tarla fareleri yetişmekte olan tahıılara zarar verirler. Akarsularda ve havuzlarda yaşayan misk fareleri ise başka yönlerden zararlı olurlar. Hollanda’da misk farelerinin yuvaları, kanalların setlerini zayıflattığı için seller meydana gelir.
Kemiricilerin birçoğu çok yararlıdır. Fareler ve hintdomuzları bilim adamları tarafından laboratuvar deneylerinde kullanılır. Bazı kemiriciler ise böcekleri ve gereksiz otların tohumlarını yiyerek bunların yok olmasını sağlar. Sincaplar fındık, rneşe palamutu ve çam ağacı tohumlarını toprağa gömerek çevreyi ağaçlandırmakta yardımcı olurlar. Ayrıca kemiriciler toprağı kazarak havalanmasını sağlarlar.
Hamster, hintdomuzu ve tavşan evlerde de beslenebilir.