Alt bacağın iki kemiği ayrı ayrı ya da, kaval ve baldır, ikisi birden de kırılabilir. Kaval kemiğinin üst ucundaki kırıklar, yaygın biçimde, yayalara araba tamponunun çarpmasıyla görülür ve “tampon” kırığı adını da alırlar. Kaval kemiği kırıkları sıklıkla açıktır; çünkü kemiği sadece deri ve dokudan oluşarı ince bir tabaka örter. Baldır kemiği en çok ayak bileğinin burkulmasıyla kırılır. Bununla birlikte bu kemik, ağırlığa dayanıklı bir kemik olmadığından basit bir kırık, özellikle eklemin birkaç santimetre yukarısında bir çatlaksa, ağır zedelenmelerle karıştırılabilir.
BELİRTİLER VE GÖRÜNTÜLER:
•Genel kırık belirtileri ve görüntüleri vardır.
•Gözle görülür şişme ve çürük olabilir.
•Bükülme ve dönme ancak kemiklerin ikisi de kırıldığı zaman görülür.
•Her iki kemik ya da bir kemik boyunca deformasyon görülebilir ya da hissedilebilir.
•Kaval kemiği kırılmış sa “açık” yara olasılığı.
•Muhtemel şok belirtileri ve görüntülerine rastlanır.
İLK YARDIM VE TEDAVİ:
Kazazedeyi yatırıp bacağı elle dikkatli bir şekilde sabitleştiriniz.
Hastaneye yolculuk kısa sürecekse (örneğin 30 dakikadan daha kısa) ve sarsıntısız olacaksa ayaklarla dizler altına tam yerinde sargılar yerleştiriniz.
Dizle ayak bileği arasına bol miktarda tampon koyunuz.
Sağlam bacağı yavaşça yaralı bacağın yanına getiriniz.
Bileklerle ayakların çevresine sekiz biçiminde bir sargı ve dizlerin çevresine geniş bir sargı bağlayınız; bütün düğümleri sağlam tarafa getiriniz.
•Eğer hastaneye yolculuk uzun veya sarsıntılı olacak ve atel de yoksa, ek tamponlarla üç sargı daha koyunuz: Birini alt bacaklar çevresine, birini uyluklar çevresine ve son olarak da kırık yerin altına bir tane “değişken” sargı bağlayınız: kırık taraftan kaçınınız.
•Eğer ateller varsa (kırık bacak için) kırık bacağı tutturup iki bacak arasına apışarasından ayağa kadar uzanan bir ateli yeterli tamporıla yerleştiriniz. Yukarda sarsıntılı bir yolculuk için gerektiği belirtilen tampon ve sargıları koyunuz.
•Eğer uyluk kemiği kırılmış sa kırık bacağın dışına koltuk altından ayağa kadar uzanan daha uzun ek bir atel ve tampon yerleştiriniz.
•Atellerin vücuda değdiği kemikli yerlere (bileklerdeki ve kalçadaki) ve çukurluklara ek tamponlar koyunuz.
•Uzun atelin üst ucunu iki geniş sargıyla tutturunuz; birini hemen koltuk altlarında göğüs çevresine, diğerini de leğen kemiği çevresine kalça eklemi doğrultusunda sonra da alt bacak ve atelleri yukarda sarsıntılı yolculuk için yaptığınız gibi sarınız. Düğümü atelin üzerine getiriniz.
•Şoku azaltmak için antişok tedaviyi uygulayınız.
•Bacaklar hareketsiz hale getirilince rahatsızlığı ve şişmeyi azaltmak için onları yukarı kaldırınız.
•Hastaneye götürünüz; tedavi konumunda sedye ile taşıyınız.
